Moventem.nl maakt gebruik van cookies (en andere technieken) om er zeker van te zijn dat u onze website zo goed mogelijk beleeft. Als u deze website blijft gebruiken gaan we ervan uit dat u dat goed vindt.

/ Lees meer

Aansluiten op de behoefte van de samenleving

Interview: Roel Heij en Latifa Zinad, gemeente Berkelland

Mei 2016

Periodiek laten wij klanten en medewerkers interviewen door een externe journaliste: Els Holsappel, Holsappel Journalistiek & Redactie. Graag delen we namelijk interessante projecten, trends of ontwikkelingen. Lees hieronder het interview met Roel Heij en Latifa Zinad.

Aansluiten op de behoefte van de samenleving

Gemeente Berkelland is in 2005 ontstaan vanuit een herindeling van de gemeenten Borculo, Eibergen, Neede en Ruurlo. Roel Heij kan bogen op veertig jaar ervaring bij de gemeentelijke overheid en is sinds de herindeling programmamanager Bestuur en Dienstverlening. Latifa Zinad komt uit de journalistiek en werkt bijna tien jaar bij het cluster Communicatie. Samen zijn ze verantwoordelijk voor het inwonerpanel Berkelland Spreekt dat een belangrijke rol speelt in de veranderende rol die de gemeente inneemt in de Berkellandse samenleving.

Welke trends zie je in de samenleving die van belang zijn voor jullie organisatie?

Latifa: ‘De participerende samenleving en de veranderende rol van de overheid is een hele belangrijke trend. We gaan uit van de behoefte van inwoners en ondernemers en kijken hoe wij daarin kunnen faciliteren. Wij bedenken niet langer wat nodig is en hoe het moet, maar we halen op wat de samenleving wil, we vertellen wat de mogelijkheden zijn en laten weten hoe wij ze kunnen ondersteunen.’

Roel: ‘Voorheen was het altijd de overheid die het initiatief nam en de inwoner dacht soms mee. Nu kijk je naar welke behoefte er in de samenleving ligt, hoe je daar als overheid bij aan kunt sluiten en welke rol je kunt innemen. Als je op die manier echt luistert naar de samenleving en je zet je kennis, netwerk en ervaring als gemeente in, dan ontstaan er vaak leuke en mooie initiatieven die duurzaam zijn. Die nieuwe rol vraagt wel veel aanpassingen in je interne organisatie.’

Latifa: ‘Wat in de buitenwereld gebeurt, gebeurt hier in het klein: een grote organisatieverandering. Wij zijn van afdelingen naar zelfsturende teams gegaan. Er zijn andere lijnen, andere collega's waar je ineens mee te maken hebt. Je zit niet meer dagenlang achter je bureau. Het is naar buiten, ophalen, kijken wat er nodig is, praten, interactie, bij elkaar brengen. Wat ik leuk vind, is dat je meer vanuit je mens zijn gaat werken, in plaats van vanuit de regels of het beleid zoals we in het verleden deden. Die tijd is geweest. De mensen die nog steeds op die manier werken, krijgen het erg lastig. Dat zie je nu al.’

Roel: ‘We hebben nu zelfsturende teams, er zijn geen afdelingshoofden meer. Dat betekent dat alle zaken die normaal gesproken een afdelingshoofd deed, het team nu met elkaar moet doen. We zijn dat nu aan het inregelen. Dat is nog wel een zoektocht. Bijvoorbeeld om vast te stellen wat je teamopdracht is en hoe je als team gaat volgen of je die opdracht ook realiseert. Het werken in die nieuwe rol is überhaupt nog een zoektocht. Want dan zoek je die ruimte op en dan krijg je vervolgens te maken met andersdenkende buren en toch ook weer die wetten en regels die bestuurlijk zijn vastgelegd.’

Latifa: ‘Een voorbeeld ter illustratie. Ik hoorde laatst mijn collega’s van het juridisch team zeggen: “Wij zijn aan regels gebonden, maar we kijken wel wat er mogelijk is.” Er wordt binnen de lijntjes gekeken wat er mogelijk is en soms zelfs net eroverheen. Dat is de ruimte die er wel is en die moet je opzoeken. Als je te ver over de lijntjes gaat, word je wel teruggefloten. Af en toe moet je over het lijntje gaan om te kijken waar je grenzen liggen.’

Roel: ‘Een andere trend is dat er steeds meer vraagstukken over de verbinding met de landbouw en het platteland naar boven drijven. Welke innovatieve ontwikkelingen zijn er in de landbouw? Wat kan de stad betekenen voor het platteland en wat kan het platteland betekenen voor de stad? De verdienmodellen in het landelijk gebied van nu zullen niet de verdienmodellen van de toekomst zijn. De vraag is hoe die nieuwe verdienmodellen eruit zullen zien. De toeristische recreatie neemt toe. Hoe faciliteer je dat? Er zijn demografische ontwikkelingen, de bevolkingssamenstelling verandert. Wat heeft dat voor gevolgen voor de woningen in het gebied?’

Latifa: ‘Verder is het zo dat, of we het nu leuk vinden of niet, we in een regio zitten (net als andere plattelandsregio’s in het land) die te maken heeft met krimp en met vergrijzing. Dan is het interessant om te weten waar de jongeren die hier wonen behoefte aan hebben. Ik denk dan vooral aan die groep jongeren, tussen de 18 en 25 jaar, die zich aan het ontwikkelen is en zich op een gegeven moment gaat settelen. Wat kunnen wij die jongeren bieden om ze hier te behouden of na hun studie terug te laten keren? Ik zie bijvoorbeeld bij de enquêtes die we houden dat we deze groep moeilijk kunnen bereiken. Om er achter te komen waar dat nou aan ligt, doet een studente uit Berkelland die studeert in Amsterdam daar samen met ons onderzoek naar. Bereiken wij ze niet omdat de onderwerpen ze niet aanspreken, omdat ze daar niet mee bezig zijn of omdat de communicatiemiddelen die wij hebben niet aanslaan? Of is die groep op dit moment niet te bereiken omdat ze te jong zijn? We gebruiken de resultaten en aanbevelingen van dit onderzoek om meer zicht te krijgen op deze tot nu toe wat onderbelichte groep.’

Waarvoor en waarom hebben jullie Moventem ingeschakeld?

Roel: ‘In de periode van de gemeentelijke herindeling hebben we samen met het ministerie van Binnenlandse Zaken onderzoek gedaan naar de mening van de inwoners over de gemeentelijke herindeling. Op enig moment liep dat onderzoek af, maar we wilden wel onderzoek blijven doen. We hebben toen eerst een bedrijf uit het westen van het land in de arm genomen. Zij hebben voor ons een internetpanel opgezet. We werken binnen de Achterhoek als gemeenten veel samen en zo kwamen we in aanraking met het inwonerpanel van Moventem in Bronckhorst. Dat concept sprak ons aan en ook de mogelijkheid om in de Achterhoek een stuk synergie neer te zetten op het gebied van onderzoek. Sommige vraagstukken zijn namelijk Achterhoek-breed.’

Latifa: ‘Het concept van Moventem sluit mooi aan bij onze nieuwe manier van werken. Je kunt met het systeem van Moventem informatie naar boven halen die inzicht geeft in wat de samenleving van ons als gemeente nodig heeft. Daarnaast zijn de onderzoeksgegevens multifunctioneel te gebruiken. We gebruiken de gegevens bijvoorbeeld ook voor bijeenkomsten. Soms vragen ondernemers en pers onderzoeksgegevens op. Ook onze inwoners kunnen er gebruik van maken. We stellen de onderzoeksgegevens voor iedereen als open data beschikbaar op internet.’

Roel: ‘We willen een lerende organisatie zijn. Je leert door te doen. We hebben gezien dat Moventem uitgebreide analyses kan maken over de uitkomsten van het panelonderzoek. Wij willen alleen de cijfers terugzien en we willen een korte samenvatting hebben met wat features over de uitkomsten. Het is aan de ambtenaar die het onderzoek heeft aangevraagd om de feiten die Moventem levert te duiden. Als ze daar niet uitkomen kunnen ze de kracht en kwaliteit van Moventem inroepen. Maar het is geen automatisme dat je een rapport op tafel krijgt waarin alles al voor je is uitgezocht. Je moet er zelf mee aan de slag gaan. Daarnaast proberen we de verschillende onderzoeken te integreren. We doen bijvoorbeeld mee aan "waarstaatjegemeente.nl". Op die site wordt van gemeenten veel data uit allerlei onderzoeken bijgehouden, zoals veiligheids- of welzijnsmonitoren. Van ons wordt verwacht dat we zelf uitvraag doen binnen onze eigen gemeente. Dat betekent dat wij eenmaal per twee jaar een panelonderzoek koppelen aan "waarstaatjegemeente.nl". Onze insteek is dat we niet zelf opnieuw het wiel willen uitvinden en slim gebruik willen maken van wat er al is en dat aanvullen met waar behoefte aan is. Er is tegenwoordig zoveel relevante open data beschikbaar, ook op internet. En we willen zo weinig mogelijk extra uitvragen bij inwoners, omdat we ons realiseren dat iedere uitvraag tijd vraagt van inwoners.’

Hoe ervaar je de samenwerking met Moventem?

Latifa: ‘De samenwerking met Luc Oonk en zijn collega’s vind ik erg prettig. Ze zijn flexibel, snel en heel dienstverlenend. Ze leveren maatwerk en realiseren zich goed dat niet elke gemeente hetzelfde is.’

Roel: ‘Robin Koster van Moventem denkt op een inspirerende manier met ons mee en hij heeft vaak ideeën waar wij wat mee kunnen. Hij deelt zijn kennis en kunde met ons en verbindt op die manier gemeenten met elkaar.’

Wat is ‘typisch’ Moventem?

Latifa: ‘Ze zijn innovatief en denken vooruit. Ze kijken goed naar wat er in de samenleving en bij gemeenten gebeurt. Dat is hun kracht.’

Roel: ‘Ze zijn lekker dichtbij. Het is een Achterhoeks bedrijf om trots op te zijn.’

Heb je nog tips voor Moventem?

Latifa: ‘Organiseer een Open Dag. Ik wil graag zien hoe Moventem werkt, hoe groot het team is en wie wat doet. Dat is niet alleen mijn eigen nieuwsgierigheid, maar ik weet uit eerdere ervaringen dat ik daarna beter kan inschatten of datgene wat wij vragen wel altijd reëel is en wat er eventueel nog meer mogelijk is.’

Roel: ‘Om onderzoek bij jongeren te kunnen doen, zou je eigenlijk op een school moeten laten zien hoe onderzoek werkt. Je zou ze de gelegenheid moeten geven om via het panel zelf de vragen te formuleren die zij belangrijk vinden en dan via hun social media jongeren moeten laten werven. Daar bereik je twee dingen mee. Ten eerste betrek je jongeren bij het onderzoek en maak je ze er meer van bewust dat er ook naar hun mening wordt gevraagd, wat zij belangrijk vinden en hoe waardevol dat is voor de ontwikkeling van een thema of gebied. Ten tweede krijgen jongeren zo wat kennis mee over het doen van onderzoek. Als ze later een hbo- of universitaire opleiding gaan volgen, hebben ze een voorsprong omdat ze weten hoe het in de praktijk werkt.’

Moventem in kernwoorden: flexibel, snel, meedenken, innovatief en vooruitdenken

Meer weten? Neem contact op met:

Lees ook

Uw mening over onze website?